ຜູ້ປະກອບການທຸກລາຍທີ່ດຳເນີນທຸລະກິດ EC ແລະ ການຂາຍຜ່ານອິນເຕີເນັດໃນລາວ ຈະຖືກບັງຄັບໃຫ້ລົງທະບຽນໃນແພລດຟອມ E-Trust ພາຍໃຕ້ການຊີ້ນຳຂອງກະຊວງອຸດສາຫະກຳ ແລະ ການຄ້າ (MOIC) ນັບແຕ່ວັນທີ 1 ກຸມພາ 2026 ເປັນຕົ້ນໄປ. ຫາກຍັງສືບຕໍ່ຂາຍໂດຍບໍ່ໄດ້ລົງທະບຽນ, ອາດຈະມີຄວາມສ່ຽງທີ່ຈະຖືກປັບໃໝ ຫຼື ໄດ້ຮັບການເຕືອນເປັນເງິນ 3,000,000 ກີບຕໍ່ກໍລະນີ (ປະມານ 170,000 ເຢນ) ອີງຕາມຂໍ້ຕົກລົງເລກທີ 2828/MOIC.

ບົດຄວາມນີ້ຈະສະຫຼຸບຂໍ້ມູນໂດຍອີງໃສ່ປະສົບການການໃຫ້ຄຳປຶກສາໃນລາວຂອງບໍລິສັດພວກເຮົາ ເພື່ອແນໃສ່ຜູ້ບໍລິຫານ, ພະແນກກົດໝາຍ ແລະ ຜູ້ຮັບຜິດຊອບວຽກງານ EC ຂອງບໍລິສັດຍີ່ປຸ່ນທີ່ເຂົ້າມາລົງທຶນໃນລາວ ໂດຍກວມເອົາຕັ້ງແຕ່ພາບລວມຂອງລະບຽບການໃໝ່, 3 ຂັ້ນຕອນການຍື່ນຄຳຮ້ອງ E-Trust, ການຈັດຕັ້ງປະຕິບັດພັນທະການປົກປ້ອງຜູ້ບໍລິໂພກ, ໄປຈົນເຖິງເສັ້ນທາງການລົງທະບຽນສຳລັບຜູ້ປະກອບການຕ່າງປະເທດທີ່ເປັນປະເດັນໃນການເຮັດ EC ຂ້າມຊາຍແດນ ແລະ ການຈັດການດ້ານ VAT (ຄຳແນະນຳເລກທີ 0558/MOF).

ເມື່ອອ່ານຈົບ, ທ່ານຈະສາມາດຕັດສິນໃຈໄດ້ວ່າບໍລິສັດຂອງທ່ານຢູ່ໃນເປົ້າໝາຍທີ່ຕ້ອງລົງທະບຽນຫຼືບໍ່, ຕ້ອງກຽມຫຍັງແດ່ ແລະ ພາຍໃນເວລາໃດ, ລວມເຖິງຄວນໃຊ້ຊ່ອງທາງຕົວແທນຈຳໜ່າຍໃນທ້ອງຖິ່ນຫຼືບໍ່. ນອກຈາກນີ້, ພວກເຮົາຍັງໄດ້ສະຫຼຸບ "ລາຍການກວດສອບ 8 ຫົວຂໍ້" ທີ່ທ່ານສາມາດນຳໄປໃຊ້ໄດ້ທັນທີຫຼັງຈາກອ່ານຈົບ.

ກອບວຽກທີ່ເອີ້ນກັນທົ່ວໄປວ່າ "ກົດໝາຍ E-Commerce" ຂອງລາວ ບໍ່ໄດ້ປະກອບດ້ວຍກົດໝາຍສະບັບດຽວ ແຕ່ປະກອບດ້ວຍ ຊຸດເອກະສານບັນທັດຖານ 4 ສະບັບ. ລະບົບ E-Trust ເຊິ່ງເປັນຈຸດສຳຄັນ ຫຼື ແກນຫຼັກ ທີ່ຈະມີຜົນບັງຄັບໃຊ້ໃນເດືອນກຸມພາ 2026 ນັ້ນ ຖືເປັນສ່ວນປະກອບສຸດທ້າຍຂອງກອບວຽກດັ່ງກ່າວ.

ທີ່ຜ່ານມາ ເຖິງແມ່ນວ່າຈະມີພັນທະໃນການແຈ້ງການຕາມ Decree 296/GOV (2021) ແລ້ວກໍຕາມ, ແຕ່ເນື່ອງຈາກບໍ່ມີຂໍ້ກຳນົດກ່ຽວກັບການລົງໂທດທີ່ຊັດເຈນ ຈຶ່ງເຮັດໃຫ້ການບັງຄັບໃຊ້ບໍ່ມີປະສິດທິຜົນເທົ່າທີ່ຄວນ. Decision 2828/MOIC ໃນເດືອນພະຈິກ 2025 ໄດ້ກຳນົດມູນຄ່າການປັບໃໝໃຫ້ຊັດເຈນ, ບວກກັບ Notice 3988 ແລະ ລະບົບ E-Trust ທີ່ເຮັດໃຫ້ຊ່ອງທາງການລົງທະບຽນກາຍເປັນຮູບແບບອີເລັກໂທຣນິກ, ຈຶ່ງເຮັດໃຫ້ໃນທີ່ສຸດກໍມີລະບົບການບັງຄັບໃຊ້ທີ່ມີປະສິດທິຜົນ.

ຄວນລະວັງວ່າ ຫາກພາດວັນທີມີຜົນບັງຄັບໃຊ້ (1 ກຸມພາ 2026), ການບໍ່ປະຕິບັດຕາມພັນທະການແຈ້ງການທີ່ມີມາກ່ອນໜ້ານີ້ ຈະກາຍເປັນການລະເມີດກົດໝາຍໃນທັນທີ.

ສະຫຼຸບ: Decree 296/GOV ປີ 2021 ແລະ ກົດໝາຍວ່າດ້ວຍການທຸລະກຳທາງອີເລັກໂທຣນິກ ປີ 2012 ຍັງຄົງມີຜົນບັງຄັບໃຊ້, ໂດຍມີ E-Trust ແລະ Decision 2828/MOIC ສະບັບໃໝ່ ເຮັດໜ້າທີ່ໃນການ "ເຮັດໃຫ້ສາມາດປະຕິບັດໄດ້ຈິງ".

• ກົດໝາຍວ່າດ້ວຍການທຸລະກຳທາງອີເລັກໂທຣນິກ (2012) — ກົດໝາຍພື້ນຖານທີ່ກຳນົດຄວາມຖືກຕ້ອງຕາມກົດໝາຍຂອງສັນຍາອີເລັກໂທຣນິກ ແລະ ລາຍເຊັນອີເລັກໂທຣນິກ. ເປັນພື້ນຖານທາງກົດໝາຍສຳລັບການເຮັດທຸລະກຳ EC ໂດຍກົງ.
• Decree on E-Commerce 296/GOV (2021) — ກຳນົດພັນທະໃນການແຈ້ງການຂອງຜູ້ປະກອບການ EC ແລະ ຜູ້ດຳເນີນງານຕະຫຼາດອີເລັກໂທຣນິກ, ລາຍລະອຽດທີ່ຈຳເປັນໃນສັນຍາຊື້ຂາຍ, ການປົກປ້ອງຜູ້ບໍລິໂພກ, ແລະ ການອ້າງອີງເຖິງກົດໝາຍວ່າດ້ວຍການປົກປ້ອງຂໍ້ມູນສ່ວນບຸກຄົນ (Law 25/NA, 2017).
• MOIC Notice 3988 (2025-12-17) — ແຈ້ງການທາງບໍລິຫານທີ່ນຳເອົາແພລດຟອມ E-Trust ມາໃຊ້ເປັນຊ່ອງທາງໃນການແຈ້ງການຕາມ Decree ຂ້າງເທິງ.
• Decision 2828/MOIC (2025-11-11) — ກຳນົດມູນຄ່າຄ່າປັບ ແລະ ຂັ້ນຕອນການປະຕິບັດຢ່າງຈະແຈ້ງ, ເຊັ່ນ: "ການດຳເນີນທຸລະກິດໂດຍບໍ່ໄດ້ແຈ້ງການ ມີຄ່າປັບ 3,000,000 ກີບ/ກໍລະນີ + ການຕັກເຕືອນ".

ກ່າວຄື: ນັບແຕ່ເດືອນກຸມພາ 2026 ເປັນຕົ້ນໄປ, ຈະມີການດຳເນີນງານພາຍໃຕ້ໂຄງສ້າງ 3 ຊັ້ນ ຄື: "ຖ້າບໍ່ປະຕິບັດພັນທະການແຈ້ງການຕາມ Decree 296 ຜ່ານ E-Trust, ຈະຖືກປັບໃໝຕາມ Decision 2828".

ສະຫຼຸບ: ຜູ້ປະກອບການ EC ແລະ ຜູ້ດຳເນີນງານຕະຫຼາດອີເລັກໂທຣນິກທີ່ດຳເນີນທຸລະກຳທາງການຄ້າຢ່າງຕໍ່ເນື່ອງ ແລະ ເປັນລະບົບສຳລັບຕະຫຼາດພາຍໃນປະເທດລາວ ແມ່ນກຸ່ມເປົ້າໝາຍທີ່ຕ້ອງລົງທະບຽນ. ການຂາຍສິນຄ້າຜ່ານ SNS ແບບຄັ້ງຄາວ ແລະ ເວັບໄຊທີ່ໃຫ້ຂໍ້ມູນພຽງຢ່າງດຽວ ໂດຍຫຼັກການແລ້ວແມ່ນບໍ່ຢູ່ໃນຂອບເຂດ, ແຕ່ການກຳນົດຂອບເຂດຍັງມີຄວາມບໍ່ຊັດເຈນ.

ບໍ່ວ່າຈະເປັນ B2B ຫຼື B2C, ການຕັດສິນແມ່ນຂຶ້ນກັບວ່າທຸລະກຳນັ້ນສຳເລັດຜ່ານຊ່ອງທາງອີເລັກໂທຣນິກຫຼືບໍ່. ເຖິງແມ່ນວ່າຈະເປັນການໃຊ້ແບບຟອມສອບຖາມ → ໃບສະເໜີລາຄາຜ່ານອີເມວ → ໂອນເງິນຜ່ານທະນາຄານ, ຖ້າການຮັບຄຳສັ່ງຊື້ສຳເລັດຜ່ານທາງອີເລັກໂທຣນິກ ກໍມີຄວາມເປັນໄປໄດ້ທີ່ຈະຖືກພິຈາລະນາວ່າເປັນ EC. ແນະນຳໃຫ້ມີການກວດສອບຕົນເອງພາຍໃນບໍລິສັດກ່ຽວກັບ "ຄວາມສອດຄ່ອງກັບ EC" ແລະ ຖ້າມີຂໍ້ສົງໄສໃນການຕັດສິນກຸ່ມເປົ້າໝາຍ ຄວນປຶກສາຫາລືກັບ ກະຊວງອຸດສາຫະກຳ ແລະ ການຄ້າ (MOIC) ລ່ວງໜ້າ.

ສະຫຼຸບ: ກ່ອນການຍື່ນຄຳຮ້ອງ E-Trust, ທ່ານຈຳເປັນຕ້ອງກະກຽມ 4 ຫົວຂໍ້ຫຼັກ ຄື: "ຂໍ້ມູນການຈົດທະບຽນບໍລິສັດ", "ໃບອະນຸຍາດດຳເນີນທຸລະກິດ", "ເຄື່ອງມືລາຍເຊັນອີເລັກໂທຣນິກ/ການຢືນຢັນຕົວຕົນ" ແລະ "ລະບົບປົກປ້ອງຂໍ້ມູນສ່ວນບຸກຄົນ".

ການຈົດທະບຽນຜູ້ປະກອບການ (Acknowledgement Certificate) ແມ່ນມີໜ່ວຍງານຮັບຜິດຊອບຄື: ກົມການຄ້າພາຍໃນ (Department of Internal Trade) — ພະແນກຄຸ້ມຄອງການຄ້າທາງອີເລັກໂທຣນິກ (E-Commerce Management Division) ຂອງກະຊວງອຸດສາຫະກຳ ແລະ ການຄ້າ (MOIC). ອີງຕາມດຳລັດເລກທີ 296, ໃບຢັ້ງຢືນດັ່ງກ່າວມີ ອາຍຸການນຳໃຊ້ສູງສຸດ 2 ປີ ແລະ ຕ້ອງຍື່ນຄຳຮ້ອງຕໍ່ອາຍຸລ່ວງໜ້າຢ່າງໜ້ອຍ 30 ວັນ ກ່ອນໝົດອາຍຸ.

ລາຍການຫຼັກທີ່ຕ້ອງກວດສອບກ່ອນຍື່ນຄຳຮ້ອງ:

1. ໃບທະບຽນວິສາຫະກິດ (Enterprise Registration Certificate, ERC) ຕ້ອງຍັງມີຜົນບັງຄັບໃຊ້.
2. ເລກປະຈຳຕົວຜູ້ເສຍອາກອນ (TIN) ຕ້ອງຍັງມີຜົນບັງຄັບໃຊ້ ແລະ ບໍ່ມີໜີ້ສິນອາກອນຄ້າງຈ່າຍ.
3. ສິນຄ້າທີ່ຈຳໜ່າຍ ຕ້ອງບໍ່ແມ່ນສິນຄ້າຄວບຄຸມການນຳເຂົ້າ ຫຼື ສິນຄ້າທີ່ຕ້ອງໄດ້ຮັບອະນຸຍາດພິເສດ (ຖ້າກ່ຽວຂ້ອງ ຕ້ອງມີໃບອະນຸຍາດພິເສດແຍກຕ່າງຫາກ).
4. ລະບົບປົກປ້ອງຂໍ້ມູນສ່ວນບຸກຄົນ — ຕ້ອງຢູ່ໃນສະພາບທີ່ສາມາດປະຕິບັດຕາມຂໍ້ກຳນົດຂອງກົດໝາຍວ່າດ້ວຍການປົກປ້ອງຂໍ້ມູນສ່ວນບຸກຄົນ (Law 25/NA, 2017) ໄດ້ (ການຂໍຄວາມຍິນຍອມ ແລະ ການຕອບສະໜອງສິດຂອງເຈົ້າຂອງຂໍ້ມູນ).
5. ແບບຟອມສັນຍາຊື້-ຂາຍທາງອີເລັກໂທຣນິກ — ຕ້ອງລະບຸເນື້ອໃນທີ່ຈຳເປັນຕາມທີ່ດຳລັດເລກທີ 296 ກຳນົດ (ຂໍ້ມູນສິນຄ້າ, ລາຄາ, ເງື່ອນໄຂການຈັດສົ່ງ, ເງື່ອນໄຂການສົ່ງຄືນສິນຄ້າ ແລະ ຊ່ອງທາງການຮ້ອງຮຽນ).

ຫາກຍັງບໍ່ທັນມີຄວາມພ້ອມໃນດ້ານເຫຼົ່ານີ້, ການຍື່ນຄຳຮ້ອງຂໍ E-Trust ຈະຖືກສົ່ງກັບຄືນເນື່ອງຈາກເອກະສານບໍ່ຄົບຖ້ວນ. ທາງບໍລິສັດຂໍແນະນຳໃຫ້ສ້າງຄະນະເຮັດວຽກຮ່ວມກັນລະຫວ່າງ 4 ພະແນກ ຄື: ພະແນກກົດໝາຍ, ພະແນກບັນຊີ, ພະແນກໄອທີ ແລະ ພະແນກຂົນສົ່ງ ເພື່ອກະກຽມຄວາມພ້ອມໂດຍໃຫ້ເວລາລ່ວງໜ້າ 4-6 ອາທິດ ກ່ອນການຈົດທະບຽນ.

ອີງຕາມຮູບແບບບໍລິສັດໃນລາວ, ຊຸດເອກະສານທີ່ຕ້ອງການໃນການຍື່ນຄຳຮ້ອງ E-Trust ຈະມີຄວາມແຕກຕ່າງກັນ. ຕໍ່ໄປນີ້ແມ່ນການຈັດກຸ່ມ 3 ຮູບແບບທີ່ເປັນແບບຢ່າງຂອງບໍລິສັດຍີ່ປຸ່ນ:

ໃນກໍລະນີທີ່ຍື່ນຄຳຮ້ອງໃນນາມຜູ້ປະກອບການສ່ວນບຸກຄົນ (Sole Proprietor), ພຽງແຕ່ໃຊ້ເອກະສານ 3 ຢ່າງຄື: ໃບອະນຸຍາດດຳເນີນທຸລະກິດລະດັບເມືອງ + ບັດປະຈຳຕົວພົນລະເມືອງ + ໃບທະບຽນອາກອນ. ເນື່ອງຈາກແຈ້ງການສະບັບເລກທີ 3988 ໄດ້ລະບຸຢ່າງຈະແຈ້ງວ່າລວມເຖິງບຸກຄົນທົ່ວໄປນຳ, ສະນັ້ນ ຄວນລະວັງໃນຈຸດທີ່ວ່າພະນັກງານຊາວຢີ່ປຸ່ນທີ່ປະຈຳການໃນລາວ ເຊິ່ງດຳເນີນການຂາຍສິນຄ້າຜ່ານ SNS ກໍອາດຈະຕົກຢູ່ໃນເງື່ອນໄຂນີ້ເຊັ່ນກັນ.

ເອກະສານໂດຍພື້ນຖານແລ້ວຕ້ອງຍື່ນເປັນພາສາລາວ ຫຼື ພາສາລາວຄູ່ກັບພາສາອັງກິດ. ເອກະສານທີ່ເປັນພາສາຍີ່ປຸ່ນພຽງຢ່າງດຽວ ຈະຕ້ອງຜ່ານການແປໂດຍນັກແປທີ່ໄດ້ຮັບການຮັບຮອງຈາກ MOIC ແລະ ຕ້ອງຜ່ານການຢັ້ງຢືນເອກະສານ (Notarization).

ສະຫຼຸບ: ທ່ານຈຳເປັນຕ້ອງກວດສອບໃຫ້ແນ່ໃຈວ່າ ໃບອະນຸຍາດທີ່ມີຢູ່ແລ້ວໄດ້ກວມເອົາ "ຂອບເຂດວຽກງານທີ່ລວມເຖິງ EC" ແລ້ວຫຼືບໍ່ ກ່ອນທີ່ຈະດຳເນີນການຍື່ນຄຳຮ້ອງ.

ພັນທະໃນການແຈ້ງການທຸລະກິດ EC ແມ່ນຢູ່ຄົນລະຊັ້ນກັບ ERC ແລະ ໃບອະນຸຍາດທຸລະກິດ, ເຊິ່ງບໍ່ສາມາດນຳມາທົດແທນ ຫຼື ຂຽນທັບກັນໄດ້. ໃນທາງກັບກັນ, ຖ້າຂອບເຂດວຽກງານຂອງໃບອະນຸຍາດທີ່ມີຢູ່ບໍ່ໄດ້ລວມເອົາ EC, ທ່ານຈຳເປັນຕ້ອງດຳເນີນການປ່ຽນແປງໃບອະນຸຍາດດັ່ງກ່າວກ່ອນທີ່ຈະລົງທະບຽນ E-Trust.

ສິ່ງທີ່ຄວນລະວັງເປັນພິເສດຄື ຜູ້ປະກອບການທີ່ດຳເນີນທຸລະກິດ EC ມາຕັ້ງແຕ່ກ່ອນປີ 2021 ແຕ່ຍັງບໍ່ໄດ້ແຈ້ງການຕາມດຳລັດ 296. ກໍລະນີທີ່ຜັດຜ່ອນການລົງທະບຽນໂດຍໃຫ້ເຫດຜົນວ່າ "ເປັນທຸລະກິດທີ່ມີຢູ່ແລ້ວ" ນັ້ນ, ນັບແຕ່ວັນທີ 1 ກຸມພາ 2026 ເປັນຕົ້ນໄປ ອາດຈະຖືກຈັດເປັນ "ການດຳເນີນທຸລະກິດໂດຍບໍ່ໄດ້ແຈ້ງການ" ເຊິ່ງຈະຖືກລົງໂທດຕາມລະບຽບກົດໝາຍທັນທີ. ສຳລັບລູກຄ້າທີ່ພວກເຮົາໃຫ້ການສະໜັບສະໜູນ, ຜູ້ປະກອບການທີ່ມີຢູ່ແລ້ວມັກຈະມີຄວາມຄິດເຫັນວ່າ "ຕົນເອງບໍ່ໄດ້ຢູ່ໃນກຸ່ມເປົ້າໝາຍ", ດັ່ງນັ້ນພວກເຮົາຈຶ່ງແນະນຳໃຫ້ດຳເນີນການກວດສອບຂໍ້ມູນ (Inventory) ໂດຍໄວ.

ສະຫຼຸບ: ການລົງທະບຽນ E-Trust ຈະສຳເລັດພາຍໃນ 3 ຂັ້ນຕອນ ຄື: "ສ້າງບັນຊີ → ລົງທະບຽນຂໍ້ມູນ → ການອະນຸມັດ" ໂດຍໃຊ້ເວລາໂດຍສະເລ່ຍ 2-4 ອາທິດ.

E-Trust ເປັນແອັບພລິເຄຊັນແບບດາວໂຫຼດທີ່ບໍລິຫານຈັດການໂດຍ MOIC ເຊິ່ງມີກົນໄກທີ່ສາມາດດຳເນີນການໄດ້ຕັ້ງແຕ່ການຍື່ນຄຳຮ້ອງ ຈົນເຖິງການອອກໃບຢັ້ງຢືນ Acknowledgement Certificate ແບບອີເລັກໂທຣນິກ. ແຕ່ກ່ອນ, ຜູ້ປະກອບການຈຳເປັນຕ້ອງໄດ້ໄປຍື່ນເອກະສານດ້ວຍຕົນເອງທີ່ຫ້ອງການຂອງ Department of Internal Trade, ແຕ່ດ້ວຍການນຳໃຊ້ E-Trust ເຂົ້າມາ, ຜູ້ປະກອບການໂດຍສະເພາະຜູ້ທີ່ຢູ່ໃນຕ່າງແຂວງກໍສາມາດຍື່ນຄຳຮ້ອງທາງໄກໄດ້.

ພາບລວມຂອງຂັ້ນຕອນການຍື່ນຄຳຮ້ອງ:

[Step 1] ສ້າງບັນຊີ ແລະ ການຢືນຢັນຕົວຕົນ (1-3 ວັນທຳການ)
    ↓
[Step 2] ລົງທະບຽນຂໍ້ມູນສິນຄ້າ ແລະ ຊ່ອງທາງການຈຳໜ່າຍ (ວຽກຂອງຜູ້ຍື່ນຄຳຮ້ອງ: ເຄິ່ງວັນ - 1 ວັນ)
    ↓
[Step 3] ການອະນຸມັດໂດຍ MOIC ແລະ ການອອກໃບຢັ້ງຢືນອີເລັກໂທຣນິກ (10-14 ວັນທຳການ)
    ↓
[ເລີ່ມດຳເນີນທຸລະກິດ] ພັນທະໃນການລາຍງານຂໍ້ມູນການຄ້າເປັນໄລຍະ ແລະ ການຕິດຕາມກວດກາ

ຕໍ່ໄປນີ້ຈະອະທິບາຍລາຍລະອຽດວຽກທີ່ຈຳເປັນໃນແຕ່ລະຂັ້ນຕອນ ແລະ ຈຸດທີ່ຄວນລະວັງ. ສຳລັບພາຍໃນບໍລິສັດ, ໂຄງສ້າງທີ່ສາມາດເຮັດວຽກໄດ້ດີຄື: ໃຫ້ພະແນກ IT ຮັບຜິດຊອບ Step 1, ພະແນກ EC ຮັບຜິດຊອບ Step 2 ແລະ ພະແນກກົດໝາຍຕິດຕາມເບິ່ງແຍງໃນ Step 3.

ຫຼັງຈາກດາວໂຫຼດແອັບ E-Trust ແລ້ວ, ຜູ້ສະໝັກຈະຕ້ອງສ້າງບັນຊີຜູ້ປະກອບການ. ໃນກໍລະນີການສະໝັກໃນນາມນິຕິບຸກຄົນ, ຕົວແທນຂອງນິຕິບຸກຄົນທີ່ຈົດທະບຽນພາຍໃນປະເທດລາວ ຫຼື ພະນັກງານທ້ອງຖິ່ນທີ່ໄດ້ຮັບການມອບສິດ ຈະຕ້ອງເປັນຜູ້ສະໝັກຫຼັກ.

ຂໍ້ມູນທີ່ຈຳເປັນສຳລັບ ການຢືນຢັນຕົວຕົນ:

• ເລກບັດປະຈຳຕົວຂອງຜູ້ສະໝັກ (ສຳລັບຄົນລາວ) ຫຼື ເລກໜັງສືຜ່ານແດນ (ສຳລັບຄົນຕ່າງປະເທດ)
• ໃບມອບສິດຈາກຕົວແທນນິຕິບຸກຄົນ (ໃນກໍລະນີທີ່ຕົວແທນບໍ່ໄດ້ເປັນຜູ້ສະໝັກດ້ວຍຕົນເອງ)
• ເບີໂທລະສັບມືຖື (ສຳລັບການຢືນຢັນຕົວຕົນຫຼາຍຂັ້ນຕອນຜ່ານ SMS)
• ທີ່ຢູ່ອີເມວຂອງຕົວແທນນິຕິບຸກຄົນ

ໃນກໍລະນີທີ່ຊາວຕ່າງຊາດທີ່ປະຈຳການຢູ່ລາວເປັນຜູ້ສະໝັກໃນນາມຕົວແທນ, ຄວາມຖືກຕ້ອງຂອງໃບອະນຸຍາດເຮັດວຽກ (Work Permit) ແລະ ໃບອະນຸຍາດພຳນັກ (Residence Permit) ຈະຖືກກວດສອບນຳ. ຖ້າເອກະສານໝົດອາຍຸ ຈະຖືກສົ່ງກັບໃນຂັ້ນຕອນການສ້າງບັນຊີ, ສະນັ້ນ ກະລຸນາກວດສອບໄລຍະເວລາທີ່ເຫຼືອຂອງວີຊາ ແລະ ໃບອະນຸຍາດຕ່າງໆ ກ່ອນເລີ່ມດຳເນີນການສະໝັກ.

ໂດຍປົກກະຕິແລ້ວ, ການຢືນຢັນຕົວຕົນ ຈະສຳເລັດພາຍໃນ 1-3 ວັນທຳການ, ແຕ່ມີລາຍງານວ່າໃນຊ່ວງເວລາທີ່ມີວຽກງານໜາແໜ້ນ (ທ້າຍປີງົບປະມານ ຫຼື ຫຼັງຈາກມີການບັງຄັບໃຊ້ກົດລະບຽບໃໝ່) ອາດຈະມີຄວາມຊັກຊ້າປະມານ 1-2 ອາທິດ. ຄາດວ່າຈະມີຄວາມຊັກຊ້າໃນການດຳເນີນການໂດຍສະເພາະໃນຊ່ວງທີ່ມີການສະໝັກເຂົ້າມາພ້ອມກັນໃນເດືອນກຸມພາ 2026, ສະນັ້ນ ຈຶ່ງແນະນຳໃຫ້ເລີ່ມດຳເນີນການລ່ວງໜ້າກ່ອນການບັງຄັບໃຊ້.

ຫຼັງຈາກສ້າງບັນຊີແລ້ວ, ໃຫ້ລົງທະບຽນເນື້ອໃນທຸລະກິດຂອງທ່ານເຂົ້າໃນ E-Trust. ໂຄງສ້າງຂອງ E-Trust ໄດ້ຖືກອອກແບບມາໃຫ້ສອດຄ່ອງກັບແບບຟອມການປ້ອນຂໍ້ມູນຕາມທີ່ Decree 296 ກຳນົດໄວ້.

ລາຍການປ້ອນຂໍ້ມູນຫຼັກ:

ຈຳເປັນຕ້ອງລະບຸຊ່ອງທາງການຈຳໜ່າຍໃຫ້ຄົບຖ້ວນ. ເພື່ອຫຼີກເວັ້ນການລະເມີດກົດລະບຽບໃນກໍລະນີທີ່ມີການເພີ່ມຊ່ອງທາງການຂາຍໃນພາຍຫຼັງໂດຍບໍ່ໄດ້ແຈ້ງໃຫ້ຊາບ, ກະລຸນາລວບລວມຂໍ້ມູນຊ່ອງທາງການຂາຍທັງໝົດຂອງທ່ານ ບໍ່ວ່າຈະເປັນເວັບໄຊຂອງບໍລິສັດ, ແພລັດຟອມຂາຍເຄື່ອງ ຫຼື ສື່ສັງຄົມອອນລາຍ (SNS).

ຂໍ້ມູນທີ່ປ້ອນເຂົ້າໄປສາມາດສົ່ງອອກເປັນໄຟລ໌ PDF ເພື່ອໃຊ້ໃນການກວດສອບພາຍໃນ (Internal Audit), ແລະ ແນະນຳໃຫ້ດຳເນີນການສົ່ງຂໍ້ມູນຫຼັງຈາກໄດ້ຮັບການອະນຸມັດຈາກພະແນກກົດໝາຍ ແລະ ພະແນກບັນຊີຕາມຂັ້ນຕອນການອະນຸມັດພາຍໃນຂອງບໍລິສັດແລ້ວ.

ຫຼັງຈາກສົ່ງຂໍ້ມູນໃນຂັ້ນຕອນທີ 2 ແລ້ວ, MOIC ຈະກວດສອບເນື້ອໃນພາຍໃນ 10-14 ວັນທຳການ. ຖ້າເອກະສານບໍ່ຄົບຖ້ວນ ຫຼື ມີຂໍ້ສົງໄສກ່ຽວກັບຄວາມສອດຄ່ອງຂອງຂອບເຂດທຸລະກິດ, ຈະມີການຮ້ອງຂໍໃຫ້ແກ້ໄຂ. ທ່ານສາມາດກວດສອບການສົ່ງກັບຄືນໄດ້ທີ່ຊ່ອງການແຈ້ງເຕືອນໃນແອັບ E-Trust.

ເມື່ອໄດ້ຮັບການອະນຸມັດ, Acknowledgement Certificate (ໃບຮັບຮອງ) ຈະຖືກອອກໃຫ້ໃນຮູບແບບເອເລັກໂຕຣນິກ. ເຊິ່ງນີ້ຖືວ່າເທົ່າກັບ "ໃບອະນຸຍາດດຳເນີນທຸລະກິດ EC ຢ່າງເປັນທາງການ" ຕາມທີ່ Decree 296 ກຳນົດໄວ້.

ພັນທະໃນການປະຕິບັດຢ່າງຕໍ່ເນື່ອງຫຼັງຈາກເລີ່ມດຳເນີນທຸລະກິດ ທີ່ຕ້ອງຈັດຕຽມໃຫ້ພ້ອມ:

• ອາຍຸຂອງໃບຢັ້ງຢືນ = ສູງສຸດ 2 ປີ. ຕ້ອງຍື່ນຄຳຮ້ອງຂໍຕໍ່ອາຍຸກ່ອນໝົດກຳນົດ 30 ວັນ (ຖ້າໝົດອາຍຸຈະຖືວ່າເປັນການດຳເນີນການໂດຍບໍ່ໄດ້ແຈ້ງ).
• ການລາຍງານຂໍ້ມູນການຄ້າເປັນໄລຍະ — ມີການຮຽກຮ້ອງໃຫ້ລາຍງານປະລິມານການຊື້ຂາຍ ແລະ ຍອດຂາຍເປັນໄລຍະ (ຄວາມຖີ່ຈະແຕກຕ່າງກັນໄປຕາມປະເພດທຸລະກິດ).
• ການແຈ້ງປ່ຽນແປງຂໍ້ມູນການລົງທະບຽນ — ຕ້ອງຍື່ນແຈ້ງການປ່ຽນແປງໂດຍທັນທີ ເມື່ອມີການເພີ່ມຊ່ອງທາງການຂາຍ, ປ່ຽນແປງຜູ້ຕາງໜ້າ ຫຼື ປ່ຽນແປງທີ່ຢູ່.
• ການຮັກສາລະບົບປົກປ້ອງຂໍ້ມູນສ່ວນບຸກຄົນ — ຕ້ອງດຳເນີນການຢ່າງຕໍ່ເນື່ອງໃນການຂໍຄວາມຍິນຍອມ ແລະ ຕອບສະໜອງສິດຂອງເຈົ້າຂອງຂໍ້ມູນ ຕາມ Law 25/NA.

ໂດຍສະເພາະ ການໝົດອາຍຸຂອງໃບຢັ້ງຢືນ ແມ່ນປະເດັນທີ່ເກີດຂຶ້ນເລື້ອຍໆໃນການປະຕິບັດງານຕົວຈິງ. ຄວນບັນທຶກວັນທີອອກໃບຢັ້ງຢືນ + 22 ເດືອນ (= ຊ່ວງເວລາເລີ່ມຕົ້ນຍື່ນຄຳຮ້ອງຂໍຕໍ່ອາຍຸ) ໄວ້ໃນປະຕິທິນຂອງບໍລິສັດ ແລະ ສ້າງລະບົບການຈັດການໂດຍໃຫ້ພະແນກ IT ຫຼື ພະແນກກົດໝາຍເປັນຜູ້ຮັບຜິດຊອບ.

ສະຫຼຸບ: ພັນທະໃນການປົກປ້ອງຜູ້ບໍລິໂພກຕ້ອງໄດ້ຮັບການຈັດລະບຽບອອກເປັນ 2 ຊັ້ນ ຄື "ພັນທະໃນການສະແດງຂໍ້ມູນລ່ວງໜ້າ" ແລະ "ພັນທະໃນການຈັດການກັບຄຳຮ້ອງຮຽນພາຍຫຼັງ", ໂດຍຈຳເປັນຕ້ອງປັບປຸງການສະແດງຜົນທາງເວັບໄຊ ແລະ SLA ການຕອບໂຕ້ທາງດ້ານການປະຕິບັດງານໄປພ້ອມໆກັນ.

Decree 296 ແລະ ກົດໝາຍລະດັບສູງກວ່າຢ່າງ Consumer Protection Law No. 02/NA (2010) ໄດ້ກຳນົດພັນທະໃນການປົກປ້ອງຜູ້ບໍລິໂພກໃຫ້ແກ່ຜູ້ປະກອບການ EC ດັ່ງນີ້:

• ພັນທະໃນການສະແດງຂໍ້ມູນສິນຄ້າ, ລາຄາ ແລະ ເງື່ອນໄຂການຈັດສົ່ງລ່ວງໜ້າ
• ຂໍ້ມູນທີ່ຈຳເປັນຕ້ອງລະບຸໃນສັນຍາເອເລັກໂຕຣນິກກ່ອນການຊື້ (ໜ້າຈໍຢືນຢັນການສັ່ງຊື້)
• ການລະບຸຊ່ອງທາງຮັບເລື່ອງຮ້ອງຮຽນຢ່າງຊັດເຈນ ແລະ ການຕອບໂຕ້ໃຫ້ທັນເວລາ
• ການເອົາໃຈໃສ່ຕໍ່ການປົກປ້ອງຂໍ້ມູນສ່ວນບຸກຄົນ (ການປະສານງານກັບ Law 25/NA)

ໂດຍສະເພາະສິ່ງທີ່ບໍລິສັດຍີ່ປຸ່ນມັກຈະພາດແມ່ນ "ຄວາມໄວໃນການຕອບໂຕ້ຕໍ່ຄຳຮ້ອງຮຽນຈາກຜູ້ບໍລິໂພກ". ໃນກົດລະບຽບຂອງອຸດສາຫະກຳໂທລະຄົມ (ລາຍງານຈາກ Tilleke) ໄດ້ກຳນົດໃຫ້ "ສະເໜີວິທີແກ້ໄຂພາຍໃນ 7 ວັນລັດຖະການຫຼັງຈາກໄດ້ຮັບເລື່ອງຮ້ອງຮຽນ", ເຊິ່ງໃນອຸດສາຫະກຳ EC ກໍກຳລັງກາຍເປັນມາດຕະຖານໃນການປະຕິບັດງານຕົວຈິງໃນລະດັບດຽວກັນ.

ພາຍໃນບໍລິສັດ ຈຳເປັນຕ້ອງມີການຈັດຕັ້ງລະບົບ CRM ທີ່ລວມສູນຊ່ອງທາງການຮັບເລື່ອງຮ້ອງຮຽນ (ໂທລະສັບ, ອີເມວ, ການຕິດຕໍ່ໂດຍກົງຜ່ານ SNS) ແລະ ການກຳນົດ SLA ການຕອບໂຕ້ໃຫ້ເປັນ KPI ຂອງບໍລິສັດໃຫ້ສຳເລັດພາຍໃນເດືອນກຸມພາ 2026.

ທ່ານຈຳເປັນຕ້ອງຈັດກຽມລາຍການ "ການສະແດງຂໍ້ມູນລ່ວງໜ້າ" ທີ່ Decree 296 ກຳນົດໄວ້ສຳລັບເວັບໄຊ EC ໃຫ້ຄົບຖ້ວນ. ທ່ານສາມາດເຫັນພາບໄດ້ງ່າຍຂຶ້ນຫາກຄິດວ່າເປັນການຈັດຕຳແໜ່ງໃຫ້ສອດຄ່ອງກັບກົດໝາຍວ່າດ້ວຍການສະແດງສິນຄ້າ ແລະ ກົດໝາຍວ່າດ້ວຍການເຮັດທຸລະກຳທາງການຄ້າສະເພາະຂອງຍີ່ປຸ່ນ.

ລາຍການທີ່ຕ້ອງກວມເອົາຢ່າງໜ້ອຍ:

ໃນການຢືນຢັນການສັ່ງຊື້ (ໜ້າສຳເລັດການຊື້), ຄວນລວບລວມຂໍ້ມູນສິນຄ້າທີ່ເລືອກ・ຈຳນວນ・ລາຄາ・ສະຖານທີ່ຈັດສົ່ງ・ວັນທີຈັດສົ່ງທີ່ຄາດໄວ້・ຊ່ອງທາງຮ້ອງຮຽນ ໃຫ້ຢູ່ໃນ ໜ້າດຽວ. ການສົ່ງຂໍ້ມູນດັ່ງກ່າວຊ້ຳຜ່ານທາງອີເມວແຈ້ງເຕືອນອັດຕະໂນມັດຫຼັງຈາກການສັ່ງຊື້ແມ່ນມີຄວາມປອດໄພກວ່າ.

ໃນກໍລະນີທີ່ສະແດງລາຄາດ້ວຍສະກຸນເງິນອື່ນນອກເໜືອຈາກ LAK, ການລະບຸພື້ນຖານການແລກປ່ຽນເງິນຕາທີ່ອ້າງອີງຕາມອັດຕາຂອງທະນາຄານແຫ່ງ ສປປ ລາວ (BOL) ຈະຊ່ວຍຫຼຸດຜ່ອນຄວາມສ່ຽງຕໍ່ການເກີດຂໍ້ຂັດແຍ່ງດ້ານລາຄາໃນພາຍຫຼັງ.

ສະຫຼຸບ: ໃນລາວຍັງບໍ່ມີອົງການ ADR (ການແກ້ໄຂຂໍ້ຂັດແຍ່ງນອກສານ) ທີ່ເປັນເອກະລາດ ແລະ ເຈາະຈົງດ້ານ EC ໂດຍສະເພາະ, ດັ່ງນັ້ນທາງເລືອກທີ່ເປັນໄປໄດ້ໃນທາງປະຕິບັດຄື ການໄກ່ເກ່ຍຜ່ານ Consumer Protection Associations ຫຼື ການນຳໃຊ້ການອະນຸຍາດໂຕຕຸລາການ ແລະ ການຟ້ອງຮ້ອງຕາມກົດໝາຍວ່າດ້ວຍການແກ້ໄຂຂໍ້ຂັດແຍ່ງທາງເສດຖະກິດ (Economic Dispute Resolution Law).

ໃນກໍລະນີທີ່ເກີດຂໍ້ຂັດແຍ່ງກັບຜູ້ບໍລິໂພກໃນວຽກງານ EC, ປະຈຸບັນໃນລາວສາມາດຄາດການເສັ້ນທາງການແກ້ໄຂໄດ້ດັ່ງນີ້:

ADR ທີ່ເປັນເອກະລາດ ແລະ ເຈາະຈົງດ້ານ EC (ລວມເຖິງການແກ້ໄຂຂໍ້ຂັດແຍ່ງອອນລາຍ / ODR) ຍັງຖືກທະນາຄານໂລກ (World Bank) ຊີ້ໃຫ້ເຫັນວ່າ "ຍັງບໍ່ທັນມີຄວາມພ້ອມ", ສະນັ້ນໃນໄລຍະນີ້ ຜູ້ປະກອບການຈຳເປັນຕ້ອງສ້າງຂະບວນການຈັດການຂໍ້ຮ້ອງຮຽນພາຍໃນອົງກອນຂອງຕົນເອງ.

ໃນທາງປະຕິບັດ, ແນະນຳໃຫ້ຈັດລະບົບການຍົກລະດັບຂໍ້ຮ້ອງຮຽນ (Complaint Escalation) ເປັນ Tier 1 (ຝ່າຍບໍລິການລູກຄ້າ) → Tier 2 (ຜູ້ຈັດການຮ້ານ/ຫົວໜ້າງານ) → Tier 3 (ຝ່າຍກົດໝາຍ) ແລະ ກຳນົດ KPI ໃຫ້ສາມາດແກ້ໄຂບັນຫາໃຫ້ສຳເລັດໄດ້ຫຼາຍກວ່າ 90% ພາຍໃນ Tier 2.

ສະຫຼຸບ: ໃນການເຮັດທຸລະກຳ EC ຂ້າມຊາດ, ຈຳເປັນຕ້ອງແຍກ 2 ຈຸດສຳຄັນອອກຈາກກັນ ຄື: "Decree 296 ຍັງບໍ່ມີຄວາມຊັດເຈນ (silent) ກ່ຽວກັບການລົງທະບຽນຂອງຜູ້ປະກອບການຕ່າງປະເທດ" ແລະ "VAT 0558/MOF ໄດ້ກຳນົດໃຫ້ຜູ້ປະກອບການດິຈິຕອນຕ່າງປະເທດຕ້ອງປະຕິບັດຕາມ", ໂດຍຕ້ອງເລືອກໃຊ້ລະຫວ່າງຊ່ອງທາງຕົວແທນຈຳໜ່າຍໃນທ້ອງຖິ່ນ ຫຼື ຊ່ອງທາງການລົງທະບຽນ VAT ພຽງຢ່າງດຽວ.

ຮູບແບບການດຳເນີນທຸລະກິດ EC ຂອງບໍລິສັດຍີ່ປຸ່ນທີ່ຂະຫຍາຍເຂົ້າສູ່ລາວ ໂດຍທົ່ວໄປມີ 3 ຮູບແບບ ເຊິ່ງແຕ່ລະຮູບແບບຈະມີປະເດັນທາງກົດໝາຍທີ່ແຕກຕ່າງກັນ:

ໃນທາງປະຕິບັດ, ຮູບແບບ B (ການຂາຍໂດຍກົງຂ້າມຊາດ) ມີຄວາມສ່ຽງສູງທີ່ສຸດ ເນື່ອງຈາກຍັງມີຄວາມບໍ່ຊັດເຈນວ່າພັນທະການລົງທະບຽນຕາມ Decree 296 ຈະກວມເອົາຜູ້ປະກອບການຕ່າງປະເທດໃນລະດັບໃດ, ໃນຂະນະທີ່ດ້ານພາສີອາກອນນັ້ນ ການລົງທະບຽນ DTax ແມ່ນມີຄວາມຈຳເປັນຢ່າງແນ່ນອນ ເຊິ່ງເປັນສະພາວະທີ່ບໍ່ສົມດຸນກັນ.

ພວກເຮົາແນະນຳໃຫ້ປະເມີນການເລືອກແຕ່ລະຮູບແບບໂດຍອີງໃສ່ 3 ປັດໄຈຫຼັກ ຄື: ຂະໜາດຍອດຂາຍ, ຕົ້ນທຶນການຂົນສົ່ງ ແລະ ການເພີ່ມປະສິດທິພາບດ້ານພາສີ. ຈາກປະສົບການຂອງພວກເຮົາ, ຮູບແບບທີ່ພົບເຫັນຫຼາຍທີ່ສຸດແມ່ນການເລີ່ມຕົ້ນດ້ວຍຮູບແບບ B (ສຳນັກງານໃຫຍ່ຂາຍໂດຍກົງ) ສຳລັບການທົດລອງຕະຫຼາດທີ່ມີຍອດຂາຍຕໍ່ປີບໍ່ເກີນ 50,000 ໂດລາສະຫະລັດ, ແລະ ປ່ຽນຜ່ານໄປສູ່ຮູບແບບ A (ບໍລິສັດທ້ອງຖິ່ນ) ຫຼື C (ຕົວແທນຈຳໜ່າຍ) ເມື່ອຂະໜາດທຸລະກິດຂະຫຍາຍຕົວຂຶ້ນ.

ດຳລັດ 296/GOV ຍັງຢູ່ໃນສະຖານະທີ່ບໍ່ມີຂໍ້ກຳນົດທີ່ຊັດເຈນ (silent) ກ່ຽວກັບການລົງທະບຽນ EC ຂອງຜູ້ປະກອບການຕ່າງປະເທດ. VDB Loi ຍັງໄດ້ຊີ້ໃຫ້ເຫັນວ່າ "ຍັງບໍ່ມີການກ່າວເຖິງກ່ຽວກັບຂັ້ນຕອນການລົງທະບຽນ ແລະ ການຈັດການດ້ານພາສີ ໃນກໍລະນີທີ່ຜູ້ປະກອບການຕ່າງປະເທດຂາຍສິນຄ້າຜ່ານຕະຫຼາດອອນລາຍ (Marketplace) ທີ່ມີໃບອະນຸຍາດໃນລາວ".

ໃນທາງປະຕິບັດ ທາງເລືອກຕໍ່ໄປນີ້ແມ່ນມີຄວາມເປັນໄປໄດ້ຫຼາຍທີ່ສຸດ:

1. ການຂາຍຜ່ານຕົວແທນຈຳໜ່າຍໃນທ້ອງຖິ່ນ (ແນະນຳ)

   • ເຮັດສັນຍາໃຫ້ບໍລິສັດໃນລາວເປັນຕົວແທນຈຳໜ່າຍ ແລະ ລົງທະບຽນ E-Trust ໃນນາມຂອງຕົວແທນ
   • ຕົວແທນຈຳໜ່າຍເປັນຜູ້ຮັບຜິດຊອບໃນການບໍລິການລູກຄ້າ, ການຮ້ອງຮຽນ ແລະ ການຂົນສົ່ງ
   • ບໍລິສັດຍີ່ປຸ່ນສົ່ງສິນຄ້າໃຫ້ຕົວແທນຈຳໜ່າຍໃນລາວໃນຮູບແບບການຂາຍສົ່ງ
   • ສາມາດລວມຄວາມສ່ຽງສ່ວນໃຫຍ່ຂອງການຂາຍສິນຄ້າຂ້າມຊາຍແດນ (Cross-border EC) ໄວ້ທີ່ຝ່າຍຕົວແທນຈຳໜ່າຍ

2. ການສ້າງຕັ້ງບໍລິສັດໃນລາວ (ບໍລິສັດຍ່ອຍ ຫຼື ສາຂາ)

   • ມີຕົ້ນທຶນໃນການສ້າງຕັ້ງ ແລະ ດຳເນີນງານສູງ ແຕ່ມີຄວາມຊັດເຈນທີ່ສຸດໃນດ້ານການປະຕິບັດຕາມກົດລະບຽບ
   • ເປັນວິທີທາງຫຼັກໃນກໍລະນີທີ່ຄາດຫວັງຍອດຂາຍໃນໄລຍະກາງຫາໄລຍະຍາວ

3. ການຂາຍໂດຍກົງຂ້າມຊາຍແດນ (ແບບ B) ຕໍ່ໄປ (ຄວາມສ່ຽງສູງ)

   • ມີຄວາມສ່ຽງທີ່ຈະຖືກຊີ້ໃຫ້ເຫັນວ່າລະເມີດກົດລະບຽບໄດ້ທຸກເມື່ອ ຈົນກວ່າການຕີຄວາມໝາຍຂອງດຳລັດ 296 ຈະມີຄວາມຊັດເຈນ
   • ຈຳເປັນຕ້ອງລົງທະບຽນ DTax ຕາມແຈ້ງການ VAT 0558/MOF ແຍກຕ່າງຫາກ
   • ປອດໄພກວ່າຫາກຈຳກັດໄວ້ພຽງແຕ່ໃນໄລຍະທົດສອບໄລຍະສັ້ນເທົ່ານັ້ນ

ໃນກໍລະນີທີ່ເລືອກເສັ້ນທາງຜ່ານຕົວແທນຈຳໜ່າຍ, ການລະບຸໄວ້ໃນສັນຍາຢ່າງຊັດເຈນວ່າ "ຄວາມຮັບຜິດຊອບໃນການປະຕິບັດຕາມກົດໝາຍວ່າດ້ວຍການຄ້າທາງອີເລັກໂທຣນິກ, ກົດໝາຍວ່າດ້ວຍການປົກປ້ອງຜູ້ບໍລິໂພກ ແລະ PDPL ຂອງລາວ ແມ່ນເປັນຂອງຝ່າຍຕົວແທນຈຳໜ່າຍ" ແລະ "ຄ່າປັບໄໝທີ່ເກີດຈາກການລະເມີດແມ່ນເປັນພາລະຂອງຕົວແທນຈຳໜ່າຍ" ຈະສາມາດເປັນຫຼັກຖານທາງກົດໝາຍໃນການໂອນຄວາມສ່ຽງໄດ້.

ສະຫຼຸບ: ໃນກໍລະນີທີ່ນິຕິບຸກຄົນຍີ່ປຸ່ນຂາຍສິນຄ້າໂດຍກົງໃຫ້ຜູ້ບໍລິໂພກໃນລາວຜ່ານທາງ Cross-border EC, ຈຳເປັນຕ້ອງລົງທະບຽນ VAT ຜ່ານ DTax ໂດຍອີງຕາມ Instruction 0558/MOF ແລະ ຕ້ອງເກັບ VAT ເພີ່ມໃສ່ຍອດຂາຍ.

ລຳດັບເວລາທີ່ສຳຄັນຂອງ VAT Instruction 0558/MOF:

ຂໍ້ກຳນົດຫຼັກຂອງ VAT:

• ເປົ້າໝາຍ: ຜູ້ປະກອບການທີ່ບໍ່ມີຖິ່ນຖານຢູ່ໃນລາວ ເຊິ່ງໃຫ້ບໍລິການສິນຄ້າດິຈິຕອນ, ການບໍລິການ, ຫຼື ການສະໜອງສິນຄ້າຜ່ານແພລດຟອມອີເລັກໂທຣນິກ ໃຫ້ແກ່ຜູ້ໃຊ້ງານພາຍໃນປະເທດລາວ (ບຸກຄົນ ຫຼື ນິຕິບຸກຄົນ)
• ວິທີການລົງທະບຽນ: ຂໍເລກລົງທະບຽນ VAT ຜ່ານລະບົບອອນລາຍ DTax ຂອງກົມສ່ວຍສາອາກອນລາວ
• ອັດຕາພາສີ VAT: ອັດຕາມາດຕະຖານ 10% (ຂໍ້ມູນປີ 2026)
• ການເກັບ ແລະ ການມອບ: ເກັບ VAT ເພີ່ມໃສ່ຍອດຂາຍ ແລະ ແຈ້ງມອບພາສີເປັນໄລຍະຜ່ານທາງ DTax
• ໃບກຳກັບພາສີ: ອອກໃບກຳກັບພາສີທີ່ຖືກຕ້ອງຕາມກົດໝາຍ ເຊິ່ງລວມ VAT ແລ້ວ ສຳລັບການຂາຍພາຍໃນປະເທດລາວ

ຄວນລະວັງວ່າ ກົດໝາຍວ່າດ້ວຍການຄ້າທາງອີເລັກໂທຣນິກ (Decree 296) ແລະ VAT (0558/MOF) ແມ່ນຄົນລະສ່ວນກັນ, ການປະຕິບັດຕາມຂໍ້ໃດຂໍ້ໜຶ່ງບໍ່ໄດ້ໝາຍຄວາມວ່າຈະໄດ້ຮັບການຍົກເວັ້ນພັນທະຂອງອີກຂໍ້ໜຶ່ງ. ມີບາງກໍລະນີທີ່ຮຽກຮ້ອງໃຫ້ລົງທະບຽນ VAT ເຖິງວ່າຈະບໍ່ໄດ້ລົງທະບຽນຕາມ Decree 296 ກໍຕາມ, ແລະ ກໍລະນີປີ້ນກັບກັນກໍເຊັ່ນດຽວກັນ. ຂໍແນະນຳໃຫ້ວາງແຜນໂຄງການພາຍໃນບໍລິສັດເພື່ອຈັດຕັ້ງປະຕິບັດທັງສອງຢ່າງໃຫ້ຄົບຖ້ວນໄປພ້ອມກັນ.

ພວກເຮົາໄດ້ສະຫຼຸບ 5 ຮູບແບບຄວາມຜິດພາດທີ່ພົບເລື້ອຍ ແລະ ວິທີການແກ້ໄຂກ່ຽວກັບການປະຕິບັດຕາມກົດໝາຍວ່າດ້ວຍ E-commerce ທີ່ພວກເຮົາໄດ້ພົບເຫັນຕົວຈິງໃນການສະໜັບສະໜູນບໍລິສັດຍີ່ປຸ່ນທີ່ເຂົ້າມາລົງທຶນໃນລາວ.

ໂດຍສະເພາະຂໍ້ 1 ແລະ 2 ແມ່ນມີຄວາມສ່ຽງສູງທີ່ຈະ ກາຍເປັນການລະເມີດກົດໝາຍທັນທີເມື່ອມີຜົນບັງຄັບໃຊ້ໃນວັນທີ 1 ກຸມພາ 2026. ເພື່ອກຽມຄວາມພ້ອມໃຫ້ທັນວັນທີດັ່ງກ່າວ, ພວກເຮົາແນະນຳໃຫ້ບໍລິສັດກວດສອບຄືນ 3 ຈຸດສຳຄັນ ຄື: "ບໍລິສັດຂອງຕົນຢູ່ໃນເປົ້າໝາຍທີ່ຕ້ອງລົງທະບຽນຫຼືບໍ່", "ມີການລົງທະບຽນໄວ້ແລ້ວຫຼືບໍ່" ແລະ "ຂໍ້ມູນການລົງທະບຽນເປັນປັດຈຸບັນຫຼືບໍ່".

ເນື່ອງຈາກລະບົບການບັງຄັບໃຊ້ກົດໝາຍຈະເລີ່ມຢ່າງເຕັມຮູບແບບ, ຄາດວ່າ MOIC ຈະເພີ່ມທະວີຂຶ້ນເລື້ອຍໆໃນການຕິດຕາມກວດກາ. ເພື່ອຫຼີກລ່ຽງຄວາມສ່ຽງບໍ່ພຽງແຕ່ການຖືກປັບໃໝເມື່ອພົບການລະເມີດເທົ່ານັ້ນ, ແຕ່ຍັງລວມເຖິງການຖືກໂຈະໃບອະນຸຍາດ ຫຼື ບໍ່ສາມາດດຳເນີນທຸລະກິດຕໍ່ໄປໄດ້, ທາງບໍລິສັດຂອງພວກເຮົາໄດ້ແນະນຳໃຫ້ເລີ່ມກະກຽມຄວາມພ້ອມກ່ອນ 60 ວັນ (ຕົ້ນເດືອນທັນວາ 2025) ກ່ອນວັນທີ່ມີຜົນບັງຄັບໃຊ້.

ການປະຕິບັດຕາມກົດໝາຍວ່າດ້ວຍການຄ້າທາງອີເລັກໂທຣນິກ (E-commerce) ຂອງລາວ ແລະ ການປົກປ້ອງຜູ້ບໍລິໂພກ ເພື່ອກຽມຄວາມພ້ອມສຳລັບວັນທີ 1 ກຸມພາ 2026, ທ່ານສາມາດປ້ອງກັນການຕົກຫຼົ່ນໄດ້ໂດຍການຈັດຕັ້ງປະຕິບັດ 8 ຫົວຂໍ້ຕໍ່ໄປນີ້ຕາມລຳດັບ:

1. ການຕັດສິນຄວາມເປັນ E-commerce — ຕັດສິນໂດຍມາດຕະຖານພາຍໃນວ່າກິດຈະກຳການຂາຍຂອງບໍລິສັດທ່ານຕົກຢູ່ໃນຂອບເຂດຂອງດຳລັດເລກທີ 296 ຫຼືບໍ່.
2. ການກວດສອບໃບອະນຸຍາດທີ່ມີຢູ່ — ກວດສອບວ່າຂອບເຂດວຽກງານຂອງ ERC ລວມມີ E-commerce ແລ້ວຫຼືບໍ່, ຖ້າບໍ່ມີ ໃຫ້ຍື່ນຄຳຮ້ອງຂໍປ່ຽນແປງທີ່ກະຊວງອຸດສາຫະກຳ ແລະ ການຄ້າ (MOIC).
3. ການກຽມຊຸດເອກະສານ — ຈັດກຽມເອກະສານລົງທະບຽນຕາມຮູບແບບນິຕິບຸກຄົນ (ERC, TIN, ກົດລະບຽບຂອງບໍລິສັດ, ບັດປະຈຳຕົວຜູ້ຕາງໜ້າ, ແລະ ອື່ນໆ).
4. ການສ້າງບັນຊີ E-Trust — ດາວໂຫຼດແອັບພລິເຄຊັນ ແລະ ດຳເນີນການຢືນຢັນຕົວຕົນ (ໃຊ້ເວລາ 1-3 ວັນທຳການ).
5. ການລົງທະບຽນຂໍ້ມູນຊ່ອງທາງການຂາຍ — ຍື່ນຄຳຮ້ອງຂໍໃຫ້ຄົບຖ້ວນທັງເວັບໄຊຂອງບໍລິສັດ, ແພລັດຟອມ (Mall), ແລະ ສື່ສັງຄົມອອນລາຍ.
6. ການຂໍໃບຢັ້ງຢືນການຮັບຮູ້ (Acknowledgement Certificate) — ໃຊ້ເວລາ 10-14 ວັນທຳການ ຈົນກວ່າຈະໄດ້ຮັບການອະນຸມັດຈາກ MOIC.
7. ການຈັດຕັ້ງປະຕິບັດຂະບວນການປົກປ້ອງຜູ້ບໍລິໂພກ — ຈັດຕັ້ງການສະແດງຂໍ້ມູນທີ່ຈຳເປັນ (ລາຄາ, ການສົ່ງຄືນສິນຄ້າ, ຂໍ້ມູນຕິດຕໍ່) ແລະ ການກຳນົດ SLA ໃນການແກ້ໄຂຂໍ້ຮ້ອງຮຽນ (7 ວັນທຳການ).
8. ການປະຕິບັດຕາມ E-commerce ຂ້າມຊາຍແດນ ແລະ VAT 0558/MOF — ໃນກໍລະນີຂາຍໂດຍກົງຂ້າມຊາຍແດນ ຕ້ອງລົງທະບຽນ VAT ຜ່ານລະບົບ DTax, ຖ້າຜ່ານຕົວແທນທ້ອງຖິ່ນ ຕ້ອງລະບຸການແບ່ງຄວາມຮັບຜິດຊອບໃຫ້ຊັດເຈນໃນສັນຍາ.

ຫົວຂໍ້ເຫຼົ່ານີ້ເປັນເລື່ອງທີ່ກ່ຽວຂ້ອງກັບຫຼາຍພາກສ່ວນທັງຝ່າຍກົດໝາຍ, ບັນຊີ, IT, ໂລຈິສຕິກ ແລະ ບໍລິການລູກຄ້າ ເຊິ່ງມີຄວາມສ່ຽງສູງທີ່ຈະບໍ່ທັນການຫາກເລີ່ມຕົ້ນໃນຊ່ວງໃກ້ຈະເຖິງວັນບັງຄັບໃຊ້. ພວກເຮົາແນະນຳໃຫ້ສ້າງຕັ້ງຄະນະເຮັດວຽກພາຍໃນຢ່າງຊ້າທີ່ສຸດ 60 ວັນກ່ອນວັນບັງຄັບໃຊ້ (ເດືອນທັນວາ 2025) ພ້ອມທັງກຳນົດຜູ້ຮັບຜິດຊອບ ແລະ ກຳນົດເວລາໃນແຕ່ລະຫົວຂໍ້.

ກົດໝາຍວ່າດ້ວຍການຄ້າທາງອີເລັກໂທຣນິກຂອງລາວ ບໍ່ແມ່ນກົດລະບຽບທີ່ແຍກອອກຈາກກັນຢ່າງໂດດດ່ຽວ, ແຕ່ເປັນສ່ວນໜຶ່ງຂອງ "ກຸ່ມການປະຕິບັດຕາມດິຈິຕອນຂອງລາວ" (Laos Digital Compliance Cluster) ເຊິ່ງເຊື່ອມໂຍງກັບກົດໝາຍວ່າດ້ວຍການປົກປ້ອງຂໍ້ມູນສ່ວນບຸກຄົນ (PDPL: Law 25/NA, 2017), ພາສີມູນຄ່າເພີ່ມ (VAT: Instruction 0558/MOF), ແລະ ກົດໝາຍວ່າດ້ວຍການປົກປ້ອງຜູ້ບໍລິໂພກ (Law 02/NA, 2010). ບໍລິສັດຂອງພວກເຮົາໃຫ້ການສະໜັບສະໜູນໃນການສ້າງໂຄງຮ່າງພາຍໃນເພື່ອຈັດຕັ້ງປະຕິບັດທັງ 4 ພາກສ່ວນນີ້ຢ່າງຄົບວົງຈອນ, ໂດຍບໍ່ພຽງແຕ່ຊ່ວຍໃຫ້ທ່ານທັນຕໍ່ເຫດການກ່ອນການບັງຄັບໃຊ້ເທົ່ານັ້ນ, ແຕ່ຍັງຊ່ວຍສ້າງພື້ນຖານການປະຕິບັດຕາມກົດລະບຽບໃນໄລຍະກາງ ແລະ ໄລຍະຍາວອີກດ້ວຍ.